Sint Lucia

Omschrijving: Volgens vroegmiddeleeuwse hagiografen is Lucia in de derde eeuw geboren op Sicilië. Ze gaf haar verloving op voor haar christelijke roeping en werd voor haar geloof terechtgesteld in 304 tijdens de christenvervolgingen door de heidense keizer Diocletianus. Voor ze (na veel martelingen) stierf bood ze haar verloofde haar ogen aan: het Licht. Dit is ook de voornaamste reden dat de Zweden, die altijd al een bijzondere verhouding tot het licht hadden, haar vereren. Boven de 60e breedtegraad heb je dagen zonder nacht en nachten zonder dag.
Juist in de diepe duisternis komt Sint Lucia met haar lichtkroon, en schenkt iedereen haar liefde-gaven.
In de late Middeleeuwen werd ze door haar naam (Lucia = licht) verbonden met de terugkeer van het licht na het wintersolstitium. Haar naamdag, 13 december, werd vóór de invoering van de Gregoriaanse kalender vaak beschouwd als kortste dag. In Zweden, waar de Gregoriaanse kalender pas halverwege de negentiende eeuw werd ingevoerd, is het Luciafeest vanaf de achttiende eeuw tot op heden bijzonder populair gebleven. Een in het wit gekleed meisje met een kroon van brandende kaarsen, meestal de jongste dochter, gaat als Lussibrud (Luciabruid) alle kamers af en brengt, vaak geholpen door bruidsmeisjes, alle huisgenoten koffie en lekkernijen in de slaapkamer.

Na de invoering van de Gregoriaanse kalender werd 21 december de kortste dag, maar het Luciafeest bleef op de dertiende staan. Ook in andere delen van Europa werd dit feest gevierd, al zijn de gebruiken buiten Zweden vrijwel verdwenen. In Silezië, de Boheemse, later Pruisische streek, die in 1922 werd verdeeld in een Pruisisch, Pools en Tsjechisch deel, verstond men onder Zwölften de twaalf dagen van Sinte Lucia tot de kerst. Waar de Luciadag gevierd werd zijn de gebruiken vrijwel altijd te herleiden tot Midwintervieringen. De optochten van de Luciabruid en haar gevolg zijn te vergelijken met de midwinteromgangen. In de loop der eeuwen zijn verschillende gebruiken rond Holda en Perchta door Lucia overgenomen.

Datum: Woensdag, 13-12-2017
Herhalingspatroon: Woensdag, 13-12-2006 (elke Jaar)
Aangemaakt door: willie nieuwemaan
Gewijzigd: Maandag, 22-5-2006 21:13

Printversie